Pantsir-S1

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Pantsir-S1
tên ký hiệu NATO: SA-22 "Greyhound"
Moscow Victory Parade 2010 - Training on May 4 - img17.jpg
Hệ thống Pantsir-S1 trên khung gầm xe tải KAMAZ-6560 8x8
LoạiTổ hợp tên lửa - pháo phòng không
Nơi chế tạo Nga
Lược sử hoạt động
Phục vụ2003 đến nay
Sử dụng bởiXem bên dưới
Lược sử chế tạo
Người thiết kếPhòng thiết kế công cụ KBP[1]
Năm thiết kế1994
Giá thành13.15[2]–14.67[3] triệu USD (bản xuất khẩu)
Giai đoạn sản xuất2008
Các biến thểPantsir-S (nguyên mẫu), Pantsir-S1, Pantsir-S1-O (hay Pantsir-S1E)
Thông số (Pantsir-S1)
Kíp chiến đấu3

Vũ khí
chính
57E6, 57E6-E
Vũ khí
phụ
hai pháo tự động 2A38M hai nòng 30 mm

Pantsir-S1 (tiếng Nga: Панцирь-С1, tên ký hiệu NATO SA-22 Greyhound) là một tổ hợp tên lửa - pháo phòng không, tổ hợp này có thể tiêu diệt các mục tiêu trong tầm ngắn và tầm trung. Đây là một sản phẩm của KBPTula, Nga. Tổ hợp này có thể được đặt trên khung gầm xe bánh xích hoặc bánh lốp, hoặc đặt trên các bệ, trụ cố định. Đây là một sự phát triển hơn nữa của tổ hợp 9M311 Tunguska SA-19/SA-N-11.

Thiết kế[sửa | sửa mã nguồn]

- Đây là tổ hợp phòng không có tầm tác chiến từ ngắn tới trung bình, đặt trên khung gầm xe bánh xích, bánh lốp hoặc các trụ, bệ đỡ cố định, tổ hợp này có kíp chiến đầu gồm 2 đến 3 người. Tổ hợp phòng không này gồm các khẩu pháo phòng không tự động và các tên lửa đất đối không, cùng với radar hoặc thiết bị quang học theo dõi mục tiêu và đài chỉ huy vô tuyến. Hiện tại đây được xem là tổ hợp pháo phòng không kết hợp với tên lửa bán chạy nhất thế giới và không có đối thủ trên thị trường vũ khí.

- Tổ hợp tên lửa - pháo phòng không này được sử dụng để bảo vệ các khu vực mục tiêu trọng yếu, các điểm dân cư và quân sự, đội hình đơn vị chiến đấu đang cơ động lên tới cỡ trung đoàn hoặc các tổ hợp phòng không khác như S-300/S-400. Các mục tiêu trên không mà tổ hợp này có thể tiêu diệt là các loại máy bay, trực thăng, máy bay không người lái, tên lửa hành trình và vũ khí dẫn đường chính xác không đối đất, với diện tích phản xạ radar nhỏ nhất là 2 cm2 tới 3 cm2, và tốc độ lớn nhất lên tới 1300 m/s, tổ hợp này có tầm bắn tối đa là 20 km và đạt trần bắn là 15 km ngay cả khi hệ thống đang di chuyển đây là cải tiến vượt trội so với hệ thống 9M311 Tunguska SA-19/SA-N-11. Theo tuyên bố của nhà sản xuất KBP, tổ hợp này có thể tiêu diệt được cả máy bay tàng hình.[4]

Phiên bản hải quân[sửa | sửa mã nguồn]

Tổ hợp Pantsir sẽ được trang bị cho tàu sân bay Nga Đô đốc Kuznetsov.

Phát triển[sửa | sửa mã nguồn]

Pantsir-S được bắt đầu phát triển vào năm 1990 nhằm thiết kế một tổ hợp hiện đại hơn tổ hợp tiền nhiệm Tunguska M1. Một nguyên mẫu được hoàn thành vào năm 1994 và được trưng bày tại triển lãm hàng không MAKS 1995. Các nghiên cứu phát triển sau đó đã bị ngừng lại do các vấn đề về kinh tế ở Nga. Phát triển cuối cùng của tổ hợp Pantsir-S1 được trình diễn tại UAE năm 2000. Công việc giao hàng cho UAE đã ngừng lại sau khi UAEPhòng thiết kế công cụ KBP đồng ý thiết kế lại tổ hợp.

Pantsir-S1 trên hệ thống bánh xích

Một số nguồn tin cho rằng, mẫu thiết kế lại sẽ có tên gọi là Pantsir-S1-O hoặc Pantsir-S1E nhưng tất cả đều nhầm, KBP không đưa ra một biến thể riêng biệt nào như vậy vào tháng 8 năm 2007. Tổ hợp có hai radar mới, được tăng tầm, khả năng theo dõi nhiều mục tiêu trên không hơn, cũng như mục tiêu mặt đất và có một hệ thống IFF tích hợp. Trong cabin được trang bị hai màn đa năng LCD mới, thay thế các màn hình CRT cũ và có một hệ thống máy tính trung tâm mới rất lớn, tốc độ xử lý dữ liệu mạnh, nhằm giảm thời gian đáp ứng. Do ứng dụng các công nghệ mới, nên thể tích của tổ hợp sẽ giảm 1/3, trong khi đó trọng lượng giảm 1/2. Tổ hợp cũng được trang bị các loại tên lửa tăng cường (từ kiểu 57E6 tới kiểu 57E6-E có thể hoán đổi cho nhau) và pháo (từ kiểu 2A72 tới kiểu 2A38M).

Các cuộc thử nghiệm bắn đạn thật đã diễn ra vào tháng 6 năm 2006 tại trường bắn thử nghiệm Kapustin Yar, vùng Astrakhan, Nga. Các cuộc thử nghiệm cuối cùng trước khi giao hàng cho UAE được thực hiện vào tháng 5 năm 2007 cũng tại Kapustin Yar, gồm các bài thử nghiệm: hành quân 250 km tới một vị trí chưa chuẩn bị trước để hoàn thành một nhiệm vụ phòng không thông thường. Các thử nghiệm khác sẽ được diễn ra tại Các tiểu vưong quốc Ả rập thống nhất.

Lịch sử chiến đấu[sửa | sửa mã nguồn]

Nội chiến Libya (2014-nay)[sửa | sửa mã nguồn]

Trong nội chiến Libya, các tổ hợp Pantsir vận hành bởi lực lượng Khalifa Haftar (Quân đội quốc gia Libya tự xưng) đã tiêu diệt hàng chục máy bay không người lái (UAV) hiện đại của Thổ Nhĩ Kỳ. Trong vòng 5 tháng, từ tháng 11/2019 tới tháng 3/2020, các tổ hợp Pantsir-S1 đã bắn hạ 16 chiếc máy bay không người lái hiện đại của Thổ Nhĩ Kỳ[5] Tính từ tháng 4/2019 tới tháng 4/2020, quân đội Thổ Nhĩ Kỳ đã mất hơn 90 máy bay không người lái ở Libya; riêng trong tháng 4/2020, Quân đội Quốc gia Libya đã bắn hạ 13 chiếc UAV của Thổ Nhĩ Kỳ[6]

Ngày 13 tháng 11 năm 2019, theo Bộ trưởng nội vụ Libya, 1 tổ hợp Pantsir vận hành bởi lực lượng Khalifa Haftar (Quân đội quốc gia Libya tự xưng) bị tiêu diệt bởi không quân Libya. Đây là một trong số các tổ hợp được đặt hàng từ Nga bởi Các tiểu vương quốc Ả rập thống nhất, sau đó được vận chuyển sang Libya.[7]

Ngày 15 tháng 5 năm 2020, trong một cuộc tấn công của lực lượng chính phủ vào căn căn cứ chiến lược Al-Watiya, phía tây nam Tripoli, 2 hệ thống Pantsir khác của lực lượng Khalifa Haftar bị tiêu diệt bởi máy bay không người lái,[8][9] 1 hệ thống Pantsir khác bị tịch thu sau khi căn cứ này bị thất thủ.[10]

Nội chiến Syria (2011-nay)[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày 22 tháng 6 năm 2012, một máy bay trinh sát có người lái RF-4E của Thổ Nhĩ Kỳ trên đang bay vào vùng trời Syria và đã bị tổ hợp Pantsir-S1 hoặc ZSU-23-4 của Syria bắn rơi.[11]

Ngày 27 tháng 12 năm 2017 xảy ra một cuộc tấn công gồm một số tên lửa nhằm vào sân bay Latakia và căn cứ Khmeimim. Hai trong số các tên lửa này đã bị đánh chặn bởi Pantsir.[12]

Đêm ngày 5 tháng 1 năm 2018, 13 máy bay không người lái tự chế tiếp tục tấn công vào căn cứ Khmeimim, 7 trong số đó đã bị Pantsir bắn hạ.[13][14]

Ngày 14 tháng 4 năm 2018, liên quân Anh - Pháp - Hoa Kỳ mở một cuộc tấn công bao gồm 103 tên lửa không đối đất và tên lửa hành trình nhằm vào 8 vị trí của Syria. Quân đội Syria tuyên bố 25 đạn tên lửa được phóng đi từ các tổ hợp Pantsir-S1 đã diệt 23 tên lửa tấn công.[15] Tuy nhiên Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ nói rằng không có tên lửa hành trình nào bị đánh chặn.[16]

Ngày 10 tháng 5 năm 2018, một số phương tiện truyền thông Israel công bố một số hình ảnh về lực lượng không quân nước này tấn công vào một hệ thống Pantsir-S1 của Syria.[17]

Trong quá trình tham chiến tại Syria, sân bay quân sự Khmeimim (nơi Nga đặt máy bay chiến đấu) đã hứng chịu rất nhiều vụ tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) và pháo phản lực phóng loạt của quân nổi dậy, nhưng tất cả đều bị phòng không Nga (trang bị hệ thống phòng không tầm ngắn-trung Pantsir-S1 và Tor-M2U) đánh chặn. Ngày 6 tháng 5 năm 2019, căn cứ không quân Khmeimim đã hai lần bị tấn công bằng pháo phản lực phóng loạt. Thông tấn xã Liên bang Nga TASS đưa tin rằng các hệ thống Pantsir và Tor-M1 đã đánh chặn toàn bộ 27 quả rocket trong đợt tấn công này.[18]

Phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Nga, Thiếu tướng Igor Konashenkov cho biết: tính đến 27 tháng 9 năm 2019, 118 máy bay không người lái tự chế đã bị phá hủy trong 2 năm qua. Riêng từ tháng 1 năm 2019 đến tháng 9 năm 2019, có 58 chiếc máy bay không người lái đã bị phòng không Nga phá hủy, ngoài ra còn có thêm 27 quả đạn pháo bị tiêu diệt bởi 31 quả đạn tên lửa từ hệ thống Pantsir-S1 và Tor.[19]

Trong các cuộc tấn công vào Syria vào tháng 2 năm 2020, không quân Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố rằng họ đã tiêu diệt một số hệ thống phòng không Buk-M1-2 và Pantsir.[20] Tuy nhiên ngày 10 tháng 3 năm 2020, hãng thông tấn Liên bang Nga TASS dẫn Bộ Quốc Phòng nước này xác nhận chỉ có 2 hệ thống Pantsir-S1 bị hư hại và có thể sửa chữa.[21][22]

Quốc gia sử dụng[sửa | sửa mã nguồn]

  •  Algérie: ước tính nước này đã mua 38 hệ thống Pantsir-S1 trên khung gầm Kamaz trong hợp đồng trị giá 8 tỷ Đôla Mỹ ký năm 2006.
  •  Jordan:
  •  Nga: Nhiều hệ thống đang phục vụ trong Không quân Nga.
  •  Syria: 36 tới 50 hệ thống đã được đặt hàng.
  •  Iran: 10 hệ thống được cho là qua nước thứ ba là Syria.
  •  UAE:

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “KBP Instrument Design Bureau”. Jane's Land-Based Air Defence. Jane's. 2009. Truy cập ngày 19 tháng 7 năm 2009. 
  2. ^ http://www.interfax.ru/society/txt.asp?id=129268
  3. ^ http://newvesti.ru/1428-alzhir-zakupil-v-rossii-38-zenitnyx-kompleksov-pancir-s1.html
  4. ^ “Russian Pantsir-S1 – best air defence money can buy”. Prime Time Russia. Ngày 30 tháng 11 năm 2007 (edited ngày 20 tháng 3 năm 2010).  Kiểm tra giá trị ngày tháng trong: |date= (trợ giúp);
  5. ^ https://soha.vn/pantsir-s1-lap-ky-tich-o-libya-nhung-voi-qd-syria-lai-tit-ngoi-bat-ngo-lon-vua-he-lo-20200415100637911.htm
  6. ^ https://kienthuc.net.vn/quan-su/kinh-ngac-phong-khong-nga-ban-ha-90-may-bay-tho-nhi-ky-tai-libya-1385003.html#p-1
  7. ^ “Libyan Interior Ministry: Russian Pantsir missile system belonging to Khalifa Haftar army has been destroyed”. UAwire. 19 tháng 11 năm 2019. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  8. ^ “Two Russian air defense systems destroyed in Al-Watiya base”. The Libya Observer. 17 tháng 5 năm 2020. 
  9. ^ “Libyan army hits Haftar’s militias air defense system”. Anadolou Agency. 17 tháng 5 năm 2020. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  10. ^ “Libya’s GNA forces seize full control of strategic Al-Watiya airbase”. Libyan Express. 18 tháng 5 năm 2020. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  11. ^ Marcus, Jonathan (3 tháng 7 năm 2012). “Syria -Turkey tension: Conflicting arguments on Phantom”. BBC. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  12. ^ “Diplomat slams Hmeymim base shelling as provocation to derail Syrian congress”. Russian News Agency. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  13. ^ Daniels, Jeff (13 tháng 1 năm 2018). “Russia says it killed rebels behind swarm drone attack in Syria, but experts see more such strikes ahead”. CNBC. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  14. ^ “Head of the Russian General Staff's Office for UAV Development Major General Alexander Novikov holds briefing for domestic and foreign reporters”. eng.mil.ru. 11 tháng 1 năm 2018. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  15. ^ https://vnexpress.net/tin-tuc/the-gioi/quan-su/nga-noi-syria-ban-112-ten-lua-de-chong-tra-don-khong-kich-my-3737658.html
  16. ^ “Department of Defense Press Briefing by Pentagon Chief Spokesperson Dana W. White and Joint Staff Director Lt. Gen. Kenneth F. McKenzie Jr. in the Pentagon Briefing Room”. 14 tháng 4 năm 2018. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  17. ^ Helmhold, Juliane (10 tháng 5 năm 2018). “WATCH: Israel strikes Syrian SA22 air defense battery”. Jerusalem Post. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  18. ^ “Pantsir, Tor-M1 systems shot down 27 rockets militants fired at Hmeymin May 6”. TASS. 7 tháng 5 năm 2019. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  19. ^ https://baodatviet.vn/quoc-phong/vu-khi/tiet-lo-la-chan-thep-chan-dung-cuoc-tan-cong-hmeymim-3388420/
  20. ^ Trevithick, Joseph (28 tháng 2 năm 2020). “Turkey Strikes Back And Calls For No-Fly-Zone After Its Troops Die In Syria Airstrikes (Updated)”. The Drive. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  21. ^ Minh Thu (11 tháng 3 năm 2020). “Nga bất ngờ thừa nhận 2 tổ hợp Pantsir bị quân đội Thổ Nhĩ Kỳ phá hỏng ở Syria”. Infonet. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 
  22. ^ “Two Syrian Pantsyr systems damaged in Turkey’s attacks — Russian Defense Ministry”. TASS. 11 tháng 3 năm 2020. Truy cập ngày 18 tháng 5 năm 2020. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]