Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Byelorussia

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Tọa độ: 54°00′00″B 29°00′00″Đ / 54°B 29°Đ / 54.0000; 29.0000

Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Byelorussia
tiếng Nga: Белорусская Советская Социалистическая Республика
tiếng Belarus: Беларуская Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка
Cộng hòa Xã hôi chủ nghĩa Xô viết (1922–1991)
1920–1991
Quốc kỳ Quốc huy
Khẩu hiệu
Vô sản toàn thế giới, đoàn kết lại!
Quốc ca
Quốc ca Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô Viết Byelorussia

Lãnh thổ Byelorussia (đỏ) trong Liên Xô.
Thủ đô Minsk
Ngôn ngữ Ngôn ngữ chính thức:
tiếng Belarus · tiếng Nga
Ngôn ngữ thiểu số:
tiếng Ba Lan · tiếng Ukraina · tiếng Yiddish
Chính quyền Đơn nhất Marx-Lenin đơn đảng Hệ thống chính phủ Xô viết Xã hội chủ nghĩa
Tổng bí thư đầu tiên
 •  1920–1923 (đầu tiên) Vilgelm Knorinsh
 •  1990–1991 (cuối cùng) Anatoĺ Malafiejeŭ
Thủ tướng chính phủ
 •  1920–1924 (đầu tiên) Aliaksandr Čarviakoŭ
 •  1990–1991 (cuối cùng) Viačaslaŭ Kiebič
Tổng thống
 •  1920–1937 (đầu tiên) Aliaksandr Čarviakoŭ
 •  1990–1991 (cuối cùng) Mikalaj Dziemianciej
Lập pháp Quốc hội Xô viết (1920–1938)
Xô viết Tối cao (1938–1991)
Giai đoạn lịch sử Thế kỉ 20
 •  Tuyên bố cộng hòa 1 tháng 1 năm 1919
 •  Cộng hòa Xô viết tuyên bố 31 tháng 7 1920
 •  Liên Xô công nhận 30 tháng 12 năm 1922
 •  Phụ lục Tây Belarus 15 tháng 9 năm 1939
 •  Tư cách thành viên LHQ 24 tháng 10 năm 1945
 •  Tuyên bố chủ quyền 27 tháng 7 năm 1990
 •  Tuyên bố độc lập 25 tháng 8 năm 1991
 •  Được Quốc tế công nhận 26 tháng 12 1991
Diện tích
 •  1989 điều tra 207.600 km² (80.155 sq mi)
Dân số
 •  1989 điều tra (ước tính) 10.199.709 
      Mật độ 49,1 /km²  (127,3 /sq mi)
Tiền tệ Rúp Xô viết (руб) (SUR)
Mã điện thoại +7 015/016/017/02
Tiền thân
Kế tục
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Litva - Belorussia
Đệ nhị Cộng hòa Ba Lan
Reichskommissariat Ostland
Bezirk Bialystok
Reichskommissariat Ukraina
Belarus
Hiện nay là một phần của  Belarus
 Litva[1]

 Ba Lan
 Nga

Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Byelorussia (tiếng Belarus: Беларуская Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка); tiếng Nga: Белору́сская Сове́тская Социалисти́ческая Респу́блика, viết tắt БССР, Bielorusskaja Sovietskaja Socialistitchieskaja Riespublika, BSSR) là một trong mười lăm nước cộng hòa của Liên Xô. Nó là một trong bốn thành viên sáng lập nên Liên bang Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết vào năm 1922, cùng với Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Ukraina, Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Liên bang Ngoại Kavkaz, Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga. Nước Cộng hòa Xô viết, cùng với CHXHCNXV Ukraina và Liên Xô, là thành viên sáng lập nên Tổ chức Liên Hiệp Quốc vào năm 1945.

Nước cộng hòa Xô viết trên vùng đất Belarus đã tuyên bố thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1919, nhưng phải mất một năm sau để xác lập tình trạng. Byelorussia cũng là một trong những nước Cộng hòa Xô viết bị Phát xít Đức chiếm đóng trong thời kỳ Chiến tranh thế giới thứ hai. Cộng hòa Xô viết kết thúc vào năm 1991 và đất nước sau đó đổi tên thành Cộng hòa Belarus như ngày nay.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Từng là một phần của Đế quốc Nga trước Chiến tranh thế giới thứ nhất, Belarus tuyên bố chủ quyền lần đầu tiên vào ngày 25 tháng 3 năm 1918, hình thành nên nước Cộng hòa Nhân dân Belarus. Tuy nhiên, nước cộng hòa này tồn tại không bao lâu thì bị chiếm lại sau sự rút lui của quân đội Đức. Vào ngày 1 tháng 1 năm 1919 nước Cộng hòa Xô viết Xã hội chủ nghĩa Belarus (SSRB) được thành lập. Sau đó quốc gia này bị giải tán, lãnh thổ của nó được sáp nhập vào Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga (RSFSR) và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Litva-Belorussia mới thành lập.

Quốc gia sau cũng tồn tại một thời gian ngắn, do bị giày xéo bởi cuộc xâm lược của Ba Lan năm 1919. Sau khi Chiến tranh Ba Lan-Xô viết kết thúc năm 1921, vùng đất Byelorussia bị chia thành Ba Lan, Nga, và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Belarus được tái thành lập[2], trở thành một thành viên sáng lập ra Liên bang Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết vào năm 1922 và được biết đến với tên Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Byelorussia (BSSR).

Quận tự trị Dzierzynszczyzna của Ba Lan được thành lập trong Byelorussia vào năm 1932 và tan rã vào năm 1935.

Vào tháng 9 năm 1939, Liên Xô thu hồi phần Tây Belarus do Ba Lan nắm giữ trong Cuộc tấn công Ba Lan năm 1939 và đưa nó vào Byelorussia. Một phần của nó sau đó được chuyển sang Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Litva.

Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, CHXHCNXV Byelorussia được trao một ghế tại Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc cùng với Liên Xô và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Ukraina, trở thành một trong những sáng lập viên Liên Hiệp Quốc.

Sau Cuộc đảo chính Xô viết năm 1991, Xô viết Tối cao Belarus đã tuyên bố tách ra Liên Xô vào ngày 25 tháng 8 năm 1991. Nước cộng hòa đổi tên thành Cộng hòa Belarus vào ngày 19 tháng 9 năm 1991. Vào ngày 8 tháng 12, 1991 quốc gia này ký Hiệp ước Belovezh cùng với NgaUkraina, thay thế Liên Xô bằng Cộng đồng các quốc gia độc lập.

Dân cư[sửa | sửa mã nguồn]

Quốc tịch (1959):

Những nhóm dân tộc/tôn giáo khác (1959):

Thành phố lớn nhất:

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Note: Some parts, e.g., Švenčionys, Šalčininkai, Dieveniškės, Adutiškis, Druskininkai, were annexed in 1939 from Poland to Byelorussia, but passed to Lithuania in 1940
  2. ^ Trong Lịch sử Xô viết thuật ngữ "SSRB" bị bỏ, nhưng có những bằng chứng trên giấy tờ về việc sử dụng SSRB chứ không phải BSSR, xem, ví dụ, A 1992 cancellation of a 1921 SSRB laws