Ngụy quý phi (Thanh Cao Tông)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu)
Bước tới: menu, tìm kiếm
Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu
孝儀純皇后
清 佚名 《清高宗乾隆孝仪纯皇后朝服像》.jpg
Hoàng hậu nhà Thanh
Tiền nhiệm Kế Hoàng hậu
Kế nhiệm Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu
Thông tin chung
Phối ngẫu Càn Long
Cao Tông Thuần Hoàng đế
Hậu duệ Gia Khánh
Gia Khánh Duệ Hoàng đế
Thụy hiệu Hiếu Nghi Cung Thuận Khang Dụ Từ Nhân Đoan Khác Mẫn Triết Dực Thiên Dục Thánh Thuần Hoàng hậu
孝仪恭顺康裕慈仁端恪敏哲翼天毓圣纯皇后
Thân phụ Ngụy Thanh Thái
Sinh 23 tháng 10, 1727
Giang Tô
Mất 28 tháng 2, 1775 (47 tuổi)
An táng 19 tháng 11Dụ Lăng, Hà Bắc

Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu (Hán tự:孝儀純皇后, Mãn Châu: Hiyoošungga Yongsonggo Yongkiyaha Hūwangheo; 23 tháng 10, 172728 tháng 2, 1775), còn được biết đến dưới danh hiệu Lệnh Ý Hoàng quý phi (令懿皇貴妃), là một phi tần của Càn Long Cao Tông Thuần Hoàng đế và là sinh mẫu của Gia Khánh Nhân Tông Duệ Hoàng đế. Mặc dù lúc sinh thời, danh phận cao nhất của Ngụy thị chỉ là Hoàng quý phi, nhưng với tư cách là sinh mẫu của Hoàng đế kế vị, bà được Hoàng đế Gia Khánh truy tôn làm Hoàng hậu, dưới sự chấp thuận của Càn Long khi đó đang là Thái thượng hoàng.

Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]

Hiếu Nghi hoàng hậu Ngụy Giai thị (孝儀皇后魏佳氏)

Hoàng hậu xuất thân từ Hán tộc Ngụy thị (魏氏), sinh ngày 9 tháng 9 âm lịch vào năm Ung Chính thứ 5 (tức ngày 23 tháng 10, 1727). Dòng họ bà sau đó được đổi thành Ngụy Giai thị (魏佳氏, Weijiya) của người Mãn Châu dưới thời trị vì của con trai bà, Hoàng đế Gia Khánh. Cha bà là Ngụy Thanh Thái (魏清泰), người Giang Tô, giữ chức Nội quản.

Năm 1745, Ngụy thị 18 tuổi, dung mạo xinh đẹp, tinh thông cầm kỳ thi họa, lại hiểu biết lễ nghi nhập cung tham gia tuyển chọn phi tần, được Hoàng đế Càn Long ban cho danh phận Quý nhân (貴人), cuối năm đó được tấn phong lên hàng Lệnh Tần (令嬪). Phong hiệu Lệnh (令) lấy ý trong cuốn Kinh Thi, Đại Nhã có câu: như khuê như chương, lệnh văn lệnh vọng (如圭如璋,令闻令望), là phong hiệu với mỹ ý: đẹp như ngọc khuê, như ngọc chương, khiến (lệnh) người đời nghe danh (văn), khiến người đời ngưỡng vọng.

Năm 1749, ngày 20 tháng 5, Ngụy thị lại được tấn phong lên lên hàng Lệnh Phi (令妃). Sang đến năm 1760, ngày 4 tháng 2, thăng làm Lệnh Quý phi (令貴妃) và vào ngày 28 tháng 7, năm 1765, Lệnh Quý phi được lập làm Lệnh Hoàng quý phi. Bấy giờ bà rất được thánh sủng, thường được theo hầu Càn LongKế Hoàng hậu Ô Lạt Na Lạp thị đi tuần du phía nam sông Dương Tử, Thái Sơn, và Nhiệt Hà.

Năm 1766, sau chuyến tuần du phương Nam, Hoàng hậu Ô Lạt Na lạp thị đột ngột thất sủng rồi qua đời sau đó ít lâu. Càn Long không sách phong một phi tần nào làm Hoàng hậu nữa, nhưng Lệnh Hoàng quý phi với vai trò là phi tần có phẩm giai cao nhất, được ban quyền nhiếp quản hậu cung và thực hiện nhiều bổn phận của Hoàng hậu.

Qua đời[sửa | sửa mã nguồn]

Lệnh Hoàng quý phi qua đời vào ngày 29 tháng 1, năm Càn Long thứ 40, thọ 47 tuổi, được ban thụy là Lệnh Ý Hoàng quý phi (令懿皇貴妃).

Chín tháng sau, vào 19 tháng 11, năm 1775, bà được đưa vào Dụ LăngHà Bắc.

Năm 1796, ngày 9 tháng 2, Hoàng đế Gia Khánh truy tặng sinh mẫu Ngụy thị thụy hiệu là Hiếu Nghi Hoàng hậu (孝儀純皇后). Năm 1796, Thái thượng hoàng Càn Long băng hà, đế hiệu là Thuần Hoàng đế, thụy hiệu của bà cũng được thêm đế hiệu Thuần của chồng, đổi gọi thành Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu (孝儀純皇后). Thụy hiệu đầy đủ là Hiếu Nghi Cung Thuận Khang Dụ Từ Nhân Đoan Khác Mẫn Triết Dực Thiên Dục Thánh Thuần Hoàng hậu (孝仪恭顺康裕慈仁端恪敏哲翼天毓圣纯皇后).

Hậu duệ[sửa | sửa mã nguồn]

Bà đã sinh cho Hoàng đế Càn Long tổng cộng sáu người con (bốn Hoàng tử và hai Hoàng nữ), trong số đó có Hoàng đế Gia Khánh. Đó là:

  1. Cố Luân Hoà Tĩnh Công chúa [固伦和静公主, 10 tháng 8 17569 tháng 2 1775], Hoàng nữ thứ 7 của Càn Long, tháng 7 năm 1770 hạ giá lấy Mông Cổ Siêu Dũng Thân vương Lạp Vượng Đa Nhĩ Tể (拉旺多尔济), cháu của Sách Lăng (策棱).
  2. Vĩnh Lộ [永璐, 31 tháng 8 17573 tháng 5 1760), Hoàng tử thứ 14 của Càn Long.
  3. Cố Luân Hoà Khác Công chúa [固伦和恪公主; 17 tháng 8 175814 tháng 12 1780], Hoàng nữ thứ 9 của Càn Long, tháng 9 năm 1772 hạ giá lấy Ô Nhã Trát Lan Thái (烏雅札蘭泰).
  4. Vĩnh Diễm [永琰], tức Nhân Tông Duệ Hoàng đế.
  5. Hoàng tử thứ 16 của Càn Long (13 tháng 1 năm 1763 – 6 tháng 5 năm 1765).
  6. Khánh Hi Thân vương Vĩnh Lân [永璘, 17 tháng 6 176625 tháng 4 1820], Hoàng tử thứ 17 và là con trai út của Càn Long, được phong Bối lặc năm 1789, được phong Khánh Quận vương (慶郡王) năm 1799, được phong Khánh Thân vương (慶親王) năm 1820 nhưng mất cùng vào năm đó.

Hình ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Phim ảnh truyền hình[sửa | sửa mã nguồn]

Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu được biết đến với nhân vật Lệnh Phi (令妃) trong bộ phim truyền hình nổi tiếng của Trung Quốc Hoàn Châu cách cách do nhà văn Quỳnh Dao biên kịch.

Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu được biết đến với nhân vật Lệnh Quý phi (令貴妃) trong bộ phim truyền hình Trung Quốc Thiếu niên Gia Khánh do nhà biên kịch Trần Ôn Quế biên kịch, qua diễn xuất của diễn viên Trang Tịnh Ninh (Zhuang Qing Ning).

Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu được biết đến với nhân vật Lệnh phi Nguỵ Yến Uyển trong phim Hậu cung Như Ý truyện. Trong phim này Lệnh phi là nhân vật ác độc, mưu kế hãm hại phi tần, khác hẳn với những ghi chép trong lịch sử.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Tước hiệu[sửa | sửa mã nguồn]

Ngụy quý phi (Thanh Cao Tông)
Sinh: 23 tháng 10 năm 1727 Mất: 28 tháng 2 năm 1775
Tước hiệu
Tiền vị:
Kế Hoàng hậu
Hoàng hậu Trung Quốc
(Thụy phong sau khi qua đời)
Kế vị
Hiếu Thục Duệ Hoàng hậu