Vũ (họ)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm

(武 hoặc 禹) hay (武) là một họ phổ biến tại Việt NamTrung Quốc. Theo cuốn Họ và tên người Việt Nam của Lê Trung Hoa in tại Nhà xuất bản Khoa học Xã hội (2005), số lượng người mang họ Vũ phổ đứng thứ nhất với 3.9% dân số tại Việt Nam.

Tại Việt Nam[sửa | sửa mã nguồn]

Tương truyền họ Vũ ở Việt Nam có nguồn gốc đầu tiên tại làng Mộ Trạch tỉnh Hải Dương, miền Bắc Việt Nam[1]. Tuy nhiên, không có chứng cứ cho khẳng định rằng tất cả các gia tộc họ Vũ tại Việt Nam đều có cùng gốc từ đây.[2]

Theo gia phả, tộc phả và thần phả ở làng Mộ Trạch, tỉnh Hải Dương, ông tổ họ Vũ là Vũ Hồn (804-853), con trai một quan phủ nhà Đường (618-907) tên là Vũ Huy, người làng Mã Kỳ, huyện Long Khê, phủ Thường Châu, tỉnh Phúc Kiến. Sau khi từ quan Vũ Huy đã đi du ngoạn phương Nam và đã dừng chân tại đến đất Giao Châu, khi ấy là khu đất thuộc đồng bằng Bắc Bộ bây giờ. Ông đã lấy một người thôn nữ tên là Nguyễn Thị Đức tại làng Mạn Nhuế thuộc huyện Thanh Lâm đất Hồng Châu (sau này là tỉnh Hải Dương). Ngày 8 tháng Giêng năm Giáp Thân (804) bà Đức sinh con trai, đặt tên là Vũ Hồn (804-853). Hiện có đền thờ tại Mộ Trạch, huyện Bình Giang, tỉnh Hải Dương, là một công thần mà húy nhựt là ngày mùng 3 tháng chạp âm lịch.[3][4][5]

Rồi vì lí do nào đó, 373 năm sau, họ Vũ có vị tổ Vũ Nạp (1226 - ?) được phong Đông Giang Hầu Tả tường quân.[cần dẫn nguồn]

Bắt đầu từ Quảng Bình cho tới hết các tỉnh miền Nam, do kiêng húy thụy hiệu của chúa Nguyễn Phúc Khoát (hiệu Vũ Vương), "Vũ" được đổi thành "Võ".[6]

Theo Lê Trung Hoa trong cuốn Họ và tên người Việt Nam, tại Việt Nam số lượng người mang họ Vũ xếp thứ bảy, với 3,9% dân số.[7]

Những người Trung Quốc nổi tiếng[sửa | sửa mã nguồn]

Trung đại[sửa | sửa mã nguồn]

Cận hiện đại[sửa | sửa mã nguồn]

Những người Việt Nam nổi tiếng[sửa | sửa mã nguồn]

Quân sự[sửa | sửa mã nguồn]

Quan lại thời phong kiến[sửa | sửa mã nguồn]

Chính trị[sửa | sửa mã nguồn]

Văn học[sửa | sửa mã nguồn]

Nghệ thuật[sửa | sửa mã nguồn]

Khoa học & Giáo dục[sửa | sửa mã nguồn]

  • Vũ Hữu, Tiến sĩ Nho học, nhà toán học thời phong kiến, tác giả [[Đại
  • Võ Trường Toản hay Vũ Trường Toản, nhà giáo, người mở mang việc giáo dục ở Đàng Trong thế kỉ XVIII.
  • Vũ Tuyên Hoàng, nhà nông học.
  • Vũ Đình Tụng, bác sỹ, Bộ trưởng Bộ Thương binh Việt Nam.
  • Vũ Công Hòe, bác sỹ, Chủ tịch Hội Giải phẫu bệnh - Y pháp Việt Nam.
  • Vũ Ngọc Khánh, Giáo sư, người có nhiều công trình nghiên cứu về Thăng Long, Hà Nội.
  • Võ Thuần Nho, Thứ trưởng Bộ giáo dục Việt Nam, em trai Đại tướng Võ Nguyên Giáp.
  • Võ Hồng Anh, nhà Vật lý Việt Nam, con gái Đại tướng Võ Nguyên Giáp.
  • Võ Tòng Xuân, giáo sư, nhà giáo nhân dân, nhà nông học.
  • Võ Quý, Giáo sư, TSKH.
  • Võ Đình Tuấn, ng­ười Mĩ gốc Việt, nhà khoa học, nổi tiếng vì các thành tựu quang sinh học.
  • Vũ Ngọc Liễn, nhà nghiên cứu văn hóa, nghiên cứu hát bội và sân khấu Việt Nam.
  • Vũ Văn Hiền, nhà báo, luật gia, giảng viên, Bộ trưởng Bộ Tài chính trong chính phủ Trần Trọng Kim.
  • Vũ Quốc Bình, Thiếu tướng Quân y Quân đội Nhân dân Việt Nam.
  • Võ Văn Hoàng, nhà vật lý hoc Việt Nam.
  • Vũ Đình Cự, nhà khoa học, nhà vật lý học Việt Nam nổi tiếng với nghiên cứu rà phá bom từ trường, ngư lôi, Phó chủ tịch Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam.
  • Vũ Như Canh, nhà giáo Việt Nam.
  • Vũ Văn Hiền, Tổng Thư ký Hội Nhà báo Việt Nam, Tổng giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương Việt Nam.
  • Võ Đình Tuấn, nhà khoa học, nhà sáng chế người Mỹ gốc Việt.
  • Vũ Hà Văn, nhà toán học Việt Nam.
  • Vũ Ngọc Phan, nhà văn, nhà nghiên cứu văn học hiện đại và văn học dân gian Việt Nam.

Lĩnh vực khác[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]