Đối tác chiến lược, đối tác toàn diện (Việt Nam)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Coat of arms of Vietnam.svg

Chính trị và chính phủ
Việt Nam


Các nước khác

Đối tác chiến lược, đối tác toàn diện là cụm từ chỉ quan hệ ngoại giao giữa 2 nước với nhau. Quan hệ từ đối tác song phương, đối tác khu vực tới đối tác toàn diện, đối tác chiến lược. Cho tới năm 2013, mặc dù đã có tới 10 mối quan hệ đối tác chiến lược được thành lập trong vòng hơn 10 năm trước đó, nhưng các nhà hoạch định chính sách đối ngoại Việt Nam vẫn chưa đưa ra được một định nghĩa rõ ràng cho khái niệm này, đặc biệt là nội hàm của nó. Theo thạc sĩ Lê Hồng Hiệp, một mối quan hệ nên được coi là “chiến lược” đối với Việt Nam chỉ khi nó có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với an ninh, thịnh vượng, và vị thế quốc tế của Việt Nam. Trong ba khía cạnh này, hai khía cạnh an ninh và thịnh vượng phải là hai khía cạnh cốt yếu, còn khía cạnh cuối cùng chỉ mang ý nghĩa thứ yếu [1]. Đến nay, Việt Nam hiện có 3 đối tác chiến lược toàn diện, 15 đối tác chiến lược và 12 đối tác toàn diện [2].

Đối tác chiến lược toàn diện[sửa | sửa mã nguồn]

Đối tác chiến lược toàn diện hay còn gọi là đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, tức là hai hay nhiều bên xác định gắn bó lợi ích lâu dài, hỗ trợ lẫn nhau và thúc đẩy sự hợp tác sâu rộng và toàn diện trên tất cả các lĩnh vực mà các bên cùng có lợi. Đồng thời hai bên còn xây dựng sự tin cậy lẫn nhau ở cấp chiến lược.

Tới năm 2016, có 3 nước đối tác chiến lược toàn diện của Việt Nam là Nga, Trung Quốc và Ấn Độ.

Liên Bang Nga[sửa | sửa mã nguồn]

Bài chi tiết: Quan hệ Việt - Nga

Ngày 1/3/2001, trong chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Liên bang Nga Putin – chuyến thăm chính thức Việt Nam đầu tiên của người đứng đầu nhà nước Nga, hai bên ký Tuyên bố chung về quan hệ đối tác chiến lược. Đây được coi là nền tảng sự hợp tác của Việt Nam và Nga trong thế kỷ 21.[3]

Ngày 20/11/2006, trong chuyến thăm Việt Nam lần thứ hai của Tổng thống Liên bang Nga Putin, hai bên ra tuyên bố về "quan hệ đối tác chiến lược và sự hợp tác toàn diện giữa hai nước".

Ngày 27/7/2012, trong chuyến đi thăm Liên Bang Nga của Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, Tuyên bố chung về tăng cường quan hệ Việt Nga ghi nhận hai nước "quan hệ đối tác chiến lược toàn diện".

Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa[sửa | sửa mã nguồn]

Trong chuyến thăm chính thức Trung Quốc tháng 5 năm 2008 của Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh, lãnh đạo cấp cao hai nước đã nhất trí xây dựng "Quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện" trong thế kỷ 21 trên cơ sở phương châm 16 chữ vàng "Láng giềng hữu nghị, hợp tác toàn diện, ổn định lâu dài, hướng tới tương lai" và tinh thần 4 tốt "Láng giềng tốt, bạn bè tốt, đồng chí tốt, đối tác tốt".

Cộng hòa Ấn Độ[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 7 năm 2007,Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng thăm Ấn Độ và lãnh đạo 2 nước đã chính thức nâng quan hệ lên tầm quan hệ "đối tác chiến lược" với việc tăng cường hợp tác về chính trị theo hướng ngày càng gắn bó và tin cậy [4]

Trong chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi ngày 2-3/9/2016, hai nước đã thống nhất nâng cấp quan hệ song phương từ Đối tác chiến lược lên "Đối tác chiến lược toàn diện" [5].

Đối tác chiến lược[sửa | sửa mã nguồn]

Đối tác chiến lược là đối tác chiến lược là mối quan hệ mang tính chất toàn cục, then chốt và có giá trị lâu dài với thời gian. Mối quan hệ gắn liền với nhiều lĩnh vực phát triển cùng có lợi với nhau (quan hệ cùng thắng) có thể có cả lĩnh vực an ninh quân sự. Số lượng đối tác chiến lược loại này đang gia tăng nhanh chóng.

Theo giáo sư Va-lê-ri Lót-xkin (Nga), "đối tác chiến lược" phải bao gồm những nội dung sau:

Không tấn công lẫn nhau; không liên minh chống lại các nước khác; không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau; phải có lòng tin lẫn nhau.

Đối với Mỹ, đối tác chiến lược phải bao gồm hợp tác chặt chẽ về quân sự, an ninh.

Về hình thức, đối tác chiến lược có thể diễn ra linh hoạt (chính thức hoặc không chính thức, song phương hoặc đa phương, diện và mức độ tham gia rộng hoặc hẹp, nhiều hoặc ít…) và có tính mở vì không hướng tới một kết cục cụ thể.

Đối tác chiến lược trên thế giới

  • Trung Quốc: là nước có nhiều quan hệ đối tác chiến lược nhất thế giới với hơn 50 đối tác, trong đó có cả những nước nhỏ như Lào, Campuchia, Kazakhstan, Afghanistan và ba đối tác là các tổ chức quốc tế gồm EU, ASEANLiên minh châu Phi.
  • Nga: hơn 40 đối tác chiến lược và tương đương.
  • Mỹ: 9 đối tác chiến lược, 3 đối tác toàn diện, 2 quan hệ đặc biệt với AnhIsrael, 2 quan hệ đồng minh ngoài NATO, 8 quan hệ đồng minh khác. Tổng cộng 24 đối tác chiến lược hoặc tương đương trở lên.
  • Pháp: 13 đối tác chiến lược
  • Anh, Ấn Độ: mỗi nước có 12 quan hệ đồng minh và đối tác chiến lược;

Hiện nay Việt Nam có 15 nước là đối tác chiến lược (3 nước là đối tác chiến lược toàn diện), trong đó có 5 đối tác là các quốc gia ASEAN, gồm: Nga (2001), Ấn Độ (2007), Trung Quốc (2008), Nhật Bản, Hàn Quốc và Tây Ban Nha (2009), Anh (2010), Đức và Italy (2011), Thái Lan, Indonesia, Singapore và Pháp (2013), Malaysia và Philippines (2015).

Nhật Bản[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 10/2006, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thăm chính thức Nhật Bản mở ra một giai đoạn mới "hướng tới đối tác chiến lược vì hoà bình và phồn vinh ở châu Á"[6]

Ngày 18/03/2014, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã ký tuyên bô chung nâng cấp quan hệ VN-NB lên quan hệ đối tác chiến lược sâu rộng vì hòa bình và thịnh vượng ở châu Á[7]

Đại Hàn Dân Quốc[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 10/2009, trong chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Lee Myung-bak, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết và Tổng thống Lee Myung-bak đã tuyên bố nâng cấp quan hệ hai nước lên thành "Đối tác hợp tác chiến lược".

Vương Quốc Tây Ban Nha[sửa | sửa mã nguồn]

Trong chuyến thăm Tây Ban Nha của Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết tháng 12 năm 2009, hai bên đã thiết lập quan hệ "Đối tác chiến lược hướng tới tương lai", khẳng định quyết tâm đẩy mạnh quan hệ hợp tác nhiều mặt giữa hai nước trong thời gian tới.[8]

Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland[sửa | sửa mã nguồn]

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ailen từ ngày 8-12/9/2010, chiều 8/9 (rạng sáng giờ Hà Nội), tại thủ đô Luân Đôn, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Gia Khiêm đã hội đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Anh William Hague. Ngay sau hội đàm, hai bên đã ký Tuyên bố chung chính thức nâng cấp quan hệ Việt Nam - Anh lên đối tác chiến lược, tạo khuôn khổ phát triển quan hệ song phương một cách toàn diện.

Cộng hòa Liên Bang Đức[sửa | sửa mã nguồn]

Trong chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Đức Angela Merkel (tháng 10/2011), Thủ tướng hai nước đã ký Tuyên bố chung Hà Nội về việc thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược, trong đó đề ra các mục tiêu và biện pháp cụ thể tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực ưu tiên.

Tuy nhiên, trong cuộc căng thẳng ngoại giao về vụ việc Trịnh Xuân Thanh, ngày 22/09/2017 Đức tuyên bố tạm dừng mối quan hệ đối tác chiến lược và trục xuất thêm một nhà ngoại giao của Việt Nam

Cộng hòa Ý[sửa | sửa mã nguồn]

Bài chi tiết: Quan hệ Việt Nam - Ý

Trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Ý từ ngày 20-22/1/2013 của Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng, hai bên đã ký Tuyên bố chung thiết lập quan hệ đối tác chiến lược giữa Việt Nam và Ý.

Cộng hòa Indonesia[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 6 năm 2013,Chủ tịch nước Trương Tấn Sang thăm Indonesia theo lời mời của Tổng thống Susilo Bambang Yudhoyono.Sau hội đàm 2 bên đã nhất trí nâng cấp trở thành quan hệ Đối tác Chiến lược.

Vương quốc Thái Lan[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 6 năm 2013,Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng thăm chính thức Thái Lan.Họp báo sau Hội đàm Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Thủ tướng Yingluck Shinawatra nhất trí thiết lập quan hệ đối tác chiến lược Việt Nam -Thái Lan, Thái Lan-Việt Nam với 5 trụ cột chính.

Cộng hòa Singapore[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 9 năm 2013,Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long thăm chính thức Việt Nam.Hội đàm ngày 11 tháng 9 Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Thủ tướng Lý Hiển Long tuyên bố nâng cấp quan hệ song phương lên đối tác chiến lược. Tuyên bố chung về thiết lập quan hệ đối tác chiến lược đề cập 5 trụ cột hợp tác.

Cộng hòa Pháp[sửa | sửa mã nguồn]

Nhân chuyến thăm chính thức Pháp (24-26/9/2013), Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Thủ tướng Jean-Marc Ayrault đã ký Tuyên bố chung về quan hệ đối tác chiến lược giữa Việt Nam và Pháp.

Liên bang Malaysia[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 2004, nhân chuyến thăm Malaysia của Thủ tướng Phan Văn Khải, hai nước ra "Tuyên bố chung về khuôn khổ Đối tác toàn diện trong thế kỷ 21".

Trong chuyến thăm từ ngày 7-8/8/2015 Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Thủ tướng Najib Rajak đã chính thức ký tuyên bố về nâng cấp quan hệ 2 nước thành đối tác chiến lược.[9]

Cộng hòa Philippines[sửa | sửa mã nguồn]

Nhân chuyến tham dự Hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo cấp cao APEC lần thứ 23 và nhận lời mới của Tổng thống Philippines Benigno Aquino, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang thăm Philippines từ ngày 17-19/11/2015. Ngày 17/11/2015 Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Tổng thống Benigno Aquino đã ký Tuyên bố chung về thiết lập quan hệ đối tác chiến lược giữa Việt Nam và Philippines[10].

Đối tác toàn diện[sửa | sửa mã nguồn]

Đối tác toàn diện là quan hệ thông thường giữa các chủ thể đã có một hoặc một vài mặt nào đó đạt đến mức chiến lược, nhưng chưa có sự đồng đều giữa các mặt hợp tác. Do sự tin cậy lẫn nhau chưa đủ hoặc thời điểm chưa chín muồi, nên các chủ thể chọn cách xây dựng một khuôn khổ đối tác toàn diện với hàm ý nhấn mạnh mặt hợp tác, tiếp tục củng cố lòng tin và cùng hướng tới tương lai. Tới 2017, Việt Nam đã thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện với 12 quốc gia: Nam Phi (2004), Chile, Brazil và Venezuela (2007), Australia và New Zealand (2009), Argentina (2010), Ukraine (2011), Hoa Kỳ và Đan Mạch (2013), Myanmar (2017), Canada (2017).

Cộng hòa Nam Phi[sửa | sửa mã nguồn]

Từ ngày 22-25 tháng 11 năm 2004 Thủ tướng Phan Văn Khải thăm chính thức Nam Phi trong chuyến thăm 3 nước Maroc, An-giê-ri, Nam Phi. Nhân dịp này, hai bên đã ký "Tuyên bố chung về Đối tác vì hợp tác và phát triển", "Hiệp định thành lập Diễn đàn Đối tác Liên Chính phủ hợp tác kinh tế, thương mại, văn hoá, KHKT", Thoả thuận thành lập UB thương mại hỗn hợp" và "Thoả thuận hợp tác giữa hai Phòng Thương mại và Công nghiệp".

Cộng hòa Chile[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 5 năm 2007 Trong chuyến thăm Chile của Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh,2 bên đã ra Tuyên bố chung cấp cao xác định khuôn khổ quan hệ đối tác toàn diện.

Cộng hoà Liên bang Brazil[sửa | sửa mã nguồn]

Nhân chuyến thăm Nam Mỹ tháng 5 năm 2007,Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh đã đến Brazil theo lời mời của Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva,sau đó lãnh đạo 2 bên đã nhất trí nâng cấp quan hệ thành đối tác toàn diện.

Cộng hòa Bolivar Venezuela[sửa | sửa mã nguồn]

Trong chuyến thăm Venezuela của Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh tháng 5 năm 2007,2 bên đã nhất trí nâng cấp quan hệ thành đối tác toàn diện

Thịnh vượng chung Úc[sửa | sửa mã nguồn]

Trong chuyến thăm Canberra của Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh vào tháng 9/2009,Phó thủ tướng Úc Julia Gillard và Phó thủ tướng Việt Nam Phạm Gia Khiêm đã ký kết tuyên bố chung về mối quan hệ đối tác toàn diện giữa hai nước. Tuyên bố chung đặt ra 6 lĩnh vực hợp tác tương lai lớn bao gồm: quan hệ chính trị và trao đổi chính sách công; tăng trưởng kinh tế và thương mại; hỗ trợ phát triển và hợp tác kỹ thuật; quan hệ quốc phòng và an ninh; kết nối nhân dân hai nước; chương trình nghị sự toàn cầu và khu vực.

New Zealand[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 9 năm 2009,Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh thăm chính thức New Zealand.Lãnh đạo cấp cao 2 nước đã nhất trí thiết lập Quan hệ đối tác toàn diện.

Cộng hoà Argentina[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày 16 tháng 4 năm 2010, sau Lễ đón chính thức được tổ chức trọng thể tại Cung Tổng thống La Rosada ở Thủ đô Buenos Aires, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã hội đàm với Tổng thống Argentina Cristina Fernandez de Kirchner.Họp báo sau hội đàm 2 bên đã nhất trí nâng cấp lên thành đối tác toàn diện

Ukraina[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 3 năm 2011 Tổng thống Ukraina Viktor Yanukovych thăm cấp nhà nước Việt Nam,trong chuyến thăm hai bên nhất trí về triển vọng to lớn phát triển quan hệ hợp tác và đối tác toàn diện Việt Nam – Ukraine

Hợp chúng quốc Hoa Kỳ[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày 25 tháng 7 năm 2013 tại Nhà Trắng đã diễn ra cuộc hội đàm giữa Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama.Hai nhà Lãnh đạo đã quyết định xác lập quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Hoa Kỳ dựa trên các nguyên tắc tôn trọng Hiến chương Liên hợp quốc, luật pháp quốc tế, tôn trọng thể chế chính trị, độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau.

Vương Quốc Đan Mạch[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày 19 tháng 9 năm 2013 tại Copenhagen,Đan Mạch.Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã có cuộc hội đàm với Thủ tướng Đan Mạch Helle Thorning-Schmidt. Hai nhà lãnh đạo đã thống nhất nâng quan hệ hai nước từ Đối tác chiến lược trong một số lĩnh vực thành quan hệ Đối tác toàn diện.

Cộng hòa Liên bang Myarmar[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày 24 tháng 8 năm 2017 tại Naypyidaw, Myanmar, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có cuộc gặp thân mật với Tổng thống Myanmar Htin Kyaw. Sau cuộc gặp hai nhà lãnh đạo đã tiến hành hội đàm, trong đó hai bên nhất trí thiết lập khuôn khổ “Quan hệ Đối tác, hợp tác toàn diện” giữa nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và nước Cộng hòa Liên bang Myanmar.

Canada[sửa | sửa mã nguồn]

Trong chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Canada Justin Trudeau từ ngày 8 đến ngày 10 tháng 11 năm 2017 nhân dịp dự Tuần lễ Cấp cao APEC 2017 tại Đà Nẵng, vào ngày 8 tháng 11, hai bên đã ra tuyên bố "thiết lập khuôn khổ quan hệ đối tác toàn diện".[11]

Đối tác đối tác chiến lược lĩnh vực[sửa | sửa mã nguồn]

Đối tác đối tác chiến lược lĩnh vực là sự hợp tác trong một lĩnh vực nào đó mà cả hai nước đều có sự tin cậy lẫn nhau. Nhưng sự hợp tác ấy chỉ trong lĩnh vực ấy không sang các ngành và chuyên môn khác.

Vương quốc Hà Lan[sửa | sửa mã nguồn]

Bên lề Hội nghị thượng đỉnh Á-Âu lần thứ 8 tại Brussels, Bỉ, Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng và Thủ tướng Hà Lan Balkenende ngày 4 tháng 10 năm 2010 đã ký Thỏa thuận Đối tác Chiến lược trong Quản lý Nước và Ứng phó với Biến đổi khí hậu, đưa quan hệ hợp tác song phương trong lĩnh vực này lên tầm cao nhất.

Trong chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Mark Rutte ngày 16 tháng 6 năm 2014,Việt Nam và Hà Lan chính thức thiết lập thêm cơ chế Đối tác chiến lược về Nông nghiệp và An ninh lương thực.

Quan hệ đặc biệt[sửa | sửa mã nguồn]

Quan hệ đặc biệt là mối quan hệ mật thiết với Việt Nam, gắn bó với quá trình lịch sử lâu dài. [cần dẫn nguồn]

Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào[sửa | sửa mã nguồn]

Vương Quốc Campuchia[sửa | sửa mã nguồn]

Cộng hòa Cuba[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]